در سالهای گذشته، هنرمندانی در عرصه موسیقی ایرانی حضور داشتند که تأثیری ماندگار از خود به جای گذاشتند و نامشان برای همیشه در یادها خواهد ماند. یکی از این چهرههای برجسته، استاد فرهنگ شریف است. در این نوشته میخواهیم با زندگی و آثار این استاد بزرگ آشنا شویم. در ادامه با ما همراه باشید.
بیوگرافی استاد فرهنگ شریف
استاد فرهنگ شریف، موسیقیدان و نوازنده سرشناس ایرانی، در ابتدای سال ۱۳۱۰ خورشیدی در آمل چشم به جهان گشود. پدر او پزشکی شناختهشده در تهران بود و فضایی آرام و پر از توجه را در خانه ایجاد کرده بود. در آن دوران که بیشتر خانوادهها برای موسیقی و هنر در تربیت فرزندان ارزشی قائل نبودند، پدرش شرایط مناسبی را برای رشد و پرورش هر سه پسرش فراهم کرد. یکی از این پسران فرهنگ شریف بود.
فرهنگ شریف از چهارسالگی و تحت تأثیر آموزشهای پدر و نیز رفتوآمد استادان موسیقی به خانه آنها — به ویژه عبدالحسین خان شهنازی برادر حاج علی اکبرخان شهنازی — با موسیقی آشنا شد و آن را فرا گرفت.
او در دوازده سالگی نخستین تکنوازی خود را به صورت زنده از رادیو اجرا کرد که با استقبال روبرو شد. پس از آن، در بسیاری از برنامههای گلها به عنوان تکنواز، آواز خوانندگان را همراهی میکرد.
زندگینامه استاد فرهنگ شریف
استاد فرهنگ شریف، از نوازندگان بهنام و چیرهدست سهتار ایران بودند. ایشان در سال ۱۳۱۰ خورشیدی در شهر تهران چشم به جهان گشودند. پدرشان، استاد اللهقلی شریف، از هنرمندان موسیقی ایرانی بودند و همین زمینه، سبب شد فرهنگ شریف از کودکی با موسیقی اصیل ایرانی آشنا شود.
ایشان آموزش سهتار را نزد پدر آغاز کردند و سپس از محضر استادان بزرگی چون مرتضی نیداوود و ابوالحسن صبا بهره بردند. فرهنگ شریف با تلاش و پشتکار بسیار، به مهارتی چشمگیر در نوازندگی رسید و سبک شخصی و منحصربهفردی را در نواختن سهتار پدید آورد. نگاههای ظریف، مضرابهای روان و جملهبندیهای زیبا و آوازگونه، از ویژگیهای نوازندگی ایشان بود.
استاد شریف، کنسرتهای بسیاری در داخل و خارج از ایران اجرا کردند و آثار ماندگاری را ضبط و منتشر ساختند. ایشان سالها نیز به آموزش شاگردان فراوانی پرداختند و در گسترش و آموزش موسیقی ایرانی کوشیدند.
استاد فرهنگ شریف، پس از یک عمر فعالیت ارزشمند هنری، در سال ۱۳۹۵ خورشیدی دار فانی را وداع گفتند. یاد و آثار گرانبهای ایشان، همچون چراغی فراراه دوستداران موسیقی اصیل ایرانی خواهد درخشید.
فعالیت های هنری
استاد فرهنگ شریف با خوانندگان بسیار زیادی همکاری و همراهی کرده است (اسامی در پاورقی آمده) و کنسرتهای فراوانی را به همراه آنان در شهرها و کشورهای مختلف اجرا نموده است.
او در طول فعالیت هنری خود با آوازخوانان بزرگی مانند گلپا، ایرج، تاج اصفهانی، دلکش، غلامحسین بنان، محمدرضا شجریان، علیرضا افتخاری، محمود محمودی خوانساری، حسام الدین سراج، مرضیه، حمیرا، هایده و روحانگیز همنوازی کرده است. همچنین در جشنوارههای بینالمللی زیادی حضور یافته تا ساز تار را به دوستداران موسیقی در سراسر جهان بشناساند.
این استاد بزرگ در دانشگاه و موزه هنر لندن نیز کنسرتهای ویژه و پژوهشی برگزار کرد و با تشکیل کلاسها و کارگاههای آموزشی، نقش مهمی در معرفی ویژگیهای ساز تار ایفا نمود.
جشنواره موسیقی برلین نیز صحنهای بود که او در آن هنر خود در نوازندگی تار را به جهانیان نشان داد. وی به همراه استاد محمدرضا شجریان، که خسرو آواز ایران نامیده میشود، کنسرتهای متعددی را هم در داخل و هم در خارج از ایران اجرا کرده است.
فرهنگ شریف چند سال نیز در دانشگاههای معتبر آمریکا به آموزش موسیقی پرداخت. نخستین همنوازیهای او با خوانندگانی مانند محمودی خوانساری، شجریان و اکبر گلپایگانی صورت گرفت و اولین تصنیف اکبر گلپایگانی نیز از ساختههای اوست.
استاد فرهنگ شریف موفق به دریافت نشان درجه یک هنری (معادل مدرک دکترا) از دست آقای خاتمی، رئیسجمهور وقت، شد. او همچنین در چندین دوره جشنواره موسیقی فجر به همراه سعید رودباری به اجرای دو نوازی پرداخت.
وفات
ایشان در نهایت در هفدهمین روز از شهریور ماه سال ۱۳۹۵، در سن ۸۵ سالگی، به دلیل ابتلا به بیماری ریوی و یک عفونت شدید خونی، در بیمارستانی در تهران دار فانی را وداع گفت و جان به جان آفرین تسلیم کرد. روحشان شاد و راهشان پر رهرو باد.
