ارکستر سمفونیک، یک گروه بزرگ موسیقی کلاسیک است که خیلی از مردم آن را با ارکسترهای کوچکتر یا دیگر انواع ارکسترها اشتباه میگیرند. اما ارکستر سمفونیک ویژگیهای خاص خودش را دارد و کاملاً از بقیه متمایز است.
در این نوشته قصد داریم همه چیز را درباره این ارکسترها به زبان ساده توضیح دهیم. اگر به یادگیری بیشتر در زمینه موسیقی علاقه دارید، پیشنهاد میکنیم سری هم به دیگر مطالب آموزشی وبلاگ آنبین بزنید.
ارکستر سمفونیک چیست؟
ارکستر سمفونیک یک گروه موسیقی بزرگ است که برای نواختن قطعات موسیقی کلاسیک تشکیل میشود. این ارکستر معمولاً از چهار دسته ساز اصلی تشکیل شده است: سازهای بادی چوبی، بادی برنجی، کوبهای و زهی. گاهی هم سازهایی مانند پیانو، چنگ یا حتی سازهای الکترونیکی به صورت تکی به این مجموعه اضافه میشوند. یک ارکستر سمفونیک باید حداقل ۴۰ نوازنده داشته باشد. اگر تعداد نوازندگان کمتر از این باشد، به آن ارکستر مجلسی میگویند. همچنین این نوع ارکستر با ارکستر معمولی نیز فرق دارد. ارکستر معمولی گروهی از نوازندگان با سازهای گوناگون است که اغلب سازهای آن از خانواده ویولن هستند. در حالی که ارکستر سمفونیک، شامل تمام سازهای مورد نیاز و تعداد کافی نوازنده برای اجرای یک سمفونی کامل است.
سازهای مورد استفاده در ارکستر سمفونیک
سازهای بادی
نی
فلوت
نی
قرهنی
کلارینت
فاگوت
سازهای زهی
چنگ
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه آشنایی با ساز گلوکن اشپیل، بلز ارکستری.
ساز زهی بزرگی است که با کشیدن انگشتان بر سیمهایش نواخته میشود. این ساز معمولاً ایستاده است و صدای بسیار زیبایی دارد.
برای مطالعه بیشتر، به کنترپوآن به مثابه روشنگری کلاسیک سری سر بزنید.
ویولن
این ساز کوچکترین عضو خانواده سازهای زهی است که با آرشه نواخته میشود. صدای آن بسیار زیر و رساست و معمولاً ملودی اصلی قطعات موسیقی را مینوازد.
ویولا
این ساز کمی از ویولن بزرگتر است و صدای آن نیز بمتر و گرمتر از ویولن است. شکل و نحوه نواختن آن بسیار شبیه به ویولن است.
مقاله فوگ فرمی مهم و بنیادی در موسیقی باروک منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
اگر به این موضوع علاقه دارید، علینقی وزیری، پدر موسیقی جدید ایران پس از انقلاب مشروطه را از دست ندهید.
ویولن سل
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً آشنایی با مفهوم پاساژ در موسیقی را بخوانید.
این ساز بسیار بزرگتر از ویولا است و نوازنده آن را در حالت نشسته و در بین دو پای خود نگه میدارد. صدای آن غنی و عمیق است و نقش مهمی در ایجاد هارمونی دارد.
کنترباس
بزرگترین ساز در این خانواده است که هم با آرشه و هم با کشیدن سیمها (زخمه) نواخته میشود. این ساز پایینترین و بمترین صداها را در ارکستر تولید میکند و اساس و بنیان موسیقی را میسازد.
سازهای کوبهای
سازهای کوبهای
اگر به این موضوع علاقه دارید، با اصطلاح فرم سونات آشنا شوید را از دست ندهید.
طبل بزرگ
طبل زنگدار
طبل پایه
سنج
مثلث
سلستا
پیانو
سازهای برنجی
سازهای بادی برنجی
فرنچ هورن
ترومپت
ترومبون
توبا
تاریخچه ارکستر سمفونیک
اگر بخواهیم یک نگاه کلی به تاریخ موسیقی بیندازیم، میبینیم که انسانها از هزاران سال پیش، سازهای مختلف را در کنار هم قرار میدادند. اما اگر بخواهیم دقیقتر به موضوع نگاه کنیم، باید بگوییم که ارکستر به شکل امروزی، قدمتی حدود ۴۰۰ سال دارد، هرچند ریشههای آن به دوران مصر باستان بازمیگردد. موتزارت در سال ۱۷۷۰ نقش بسیار مهمی در تکامل ارکسترها ایفا کرد. در آن دوره بود که آهنگسازان شروع به نوشتن قطعات مخصوص برای گروههای سازهای مشخص کردند.
نکته جالب این است که در گذشته، ارکسترها رهبر به شکل امروزی نداشتند. در عوض، نوازنده اول ویولن، بدون اینکه از جایش بلند شود، همزمان با نواختن، بقیه اعضای ارکستر را هم هدایت میکرد. اما با بزرگتر شدن ارکسترها و افزایش تعداد نوازندگان، دیگر دیدن نوازنده اول ویولن برای همه اعضا ممکن نبود. برای رفع این مشکل، سکویی در وسط ارکستر قرار دادند تا رهبر روی آن بایستد و همه بتوانند او را ببینند و با اشاراتش هماهنگ شوند.
دیدگاهتان را بنویسید