اگر به سازهای جذاب و غیرمعمول علاقه دارید، احتمالاً نام ماندولین را شنیدهاید. در این نوشته از وبلاگ آنبین، بیشتر درباره این ساز برای شما خواهیم گفت. همراه ما بمانید.
ساز ماندولین
ماندولین یک ساز موسیقی است که اندازهای کوچکتر از گیتار دارد و شکل آن کمی شبیه به یک گلاب است. این ساز هشت سیم دارد که به صورت جفتجفت کنار هم قرار گرفتهاند و در مجموع چهار جفت سیم را تشکیل میدهند. معمولترین روش کوک کردن این سیمهای جفتشده، به فاصلهای به نام «پنجم درست» است.
مقاله فرم در موسیقی به چه معناست؟ منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
برای گسترش دانش خود، به مقاله نحوه گرفتن صحیح مضراب سنتور سر بزنید.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله بهترین آموزشگاه ویولنسل در شرق تهران مراجعه کنید.
تاریخچه
این ساز در سده هجدهم میلادی در ایتالیا و آلمان از سازی به نام ماندورا که به سده شانزدهم تعلق داشت، پدید آمد. برای نواختن ماندولین معمولاً از مضراب یا نوک انگشتان استفاده میشود.
در اواخر سده نوزدهم و اوایل سده بیستم، هم نواختن و هم ساختن ماندولین در اروپا و قاره آمریکا بسیار رواج پیدا کرد. در طول سده بیستم، این ساز در اندازههای گوناگون از کوچک تا بسیار بزرگ ساخته شد.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله نکات مهم در مورد مضراب سنتور که باید بدانید مراجعه کنید.
توصیه میشود به مطالعه مقاله ساز کوزه،ساز ساده اما توانمند ادامه دهید.
ماندولین از دسته سازهای زهی مشابه لوت است. گونههای امروزی این ساز بیشتر از نسل ماندولین ناپلی هستند که در سده هجدهم در شهر ناپل گسترش یافت.
امروزه ماندولینهایی که پشت کاسهای شکل دارند، بسیار شبیه به نمونههای اولیه ایتالیایی هستند و در موسیقی محلی و کلاسیک کاربرد دارند. البته در میانههای سده نوزدهم، این ساز چندان محبوب نبود.
آشنایی با ساز ماندولین
ساختمان ساز
بدنه ماندولین معمولاً به شکل اشک، دایره یا تخممرغ ساخته میشود. سوراخ خروج صدا در آن ممکن است شبیه حرف F یا به صورت دایره باشد. دسته ساز دارای پردههایی است و پشت آن یا صاف است یا حالت منحنی دارد.
طرح و ابعاد امروزی ماندولین تا حد زیادی تحت تأثیر پاسکال ویناچیا، سازنده اهل ناپل، شکل گرفته است.
این ساز چهار جفت سیم فلزی دارد که مانند گیتار به قسمت بالای دسته متصل میشوند و با کوک ویولن (g–d′–a′–e) تنظیم میشوند.
پیچهای کوک در پشت جعبه گوشی قرار گرفتهاند. بدنه آن که شکلی گلابیگونه و انحنای عمیقی دارد، دارای صفحهای برای انگشتگذاری است که هفده پرده کمی برجسته روی آن دیده میشود. سیمها به قسمت پایینی ساز وصل میشوند.
در پهنترین بخش بدنه، خرک قرار گرفته است. صفحه جلویی ساز در بخش پایین کمی شیب دارد که این طراحی فشار سیمها را روی خرک بیشتر کرده و در نتیجه صدایی قوی و شفاف تولید میکند.
گونهای از ماندولین که در گروههای موسیقی بلوگراس آمریکا استفاده میشود، نمونهای با عمق کمتر و پشت صاف است.
محبوبیت دوباره
در آغاز قرن بیستم، ماندولین دوباره مورد توجه قرار گرفت و این محبوبیت باعث شد شکلها و طراحیهای گوناگونی از این ساز امروزی پدید آید.
بیشتر این نوآوریها در آمریکا اتفاق افتاد؛ جایی که سازندگان، شروع به ساختن ماندولینهایی با پشت تخت و صفحهی رویی خمیده کردند.
دو نفر نقش بسیار مهمی در ساخت ماندولینهای مدرنی داشتند که امروزه در موسیقی بلوگراس، کانتری، بلوز و گروههای جَگ بند استفاده میشوند:
اورویل گیبسون و متخصص آکوستیک، لیود لوار.
بسیاری از ماندولینهای آکوستیک امروزی، از نسل سازهایی هستند که توسط شرکت گیبسون ساخته شدند.
مقاله تفاوت موسیقی عرفانی و موسیقی سنتی منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
آثار عمده برای ماندولین
ساز ماندولین گاهی در گروههای موسیقی اپرا نیز استفاده شده است. نمونه آن اپرای اتللو از جوزپه وردی است.
آنتونیو ویوالدی یک قطعه کنسرتو برای یک ماندولین (کنسرتو در ر ماژور اپوس ۶ شماره ۳) و دو کنسرتو برای دو ماندولین تصنیف کرده است. موتسارت در اپرای دونجوان از این ساز بهره برده و بتهوون نیز چند سوناتین برای آن نوشته است. همچنین پاگانینی چند سرناد برای ماندولین همراه با گیتار ساخته است.
دیدگاهتان را بنویسید