فرانتس لیست از چهرههای برجسته موسیقی کلاسیک در دوران رمانتیک به شمار میرود. او که اهل مجارستان بود، در زمینههای گوناگونی از جمله آهنگسازی، نوازندگی پیانو، تنظیم قطعات، تدریس موسیقی و نویسندگی فعالیت داشت. این هنرمند شهامت آن را داشت که برای اولین بار، کنسرتی را تنها با نواختن پیانو ارائه دهد و به همین خاطر، او را به عنوان پایهگذار رسیتال میشناسند. علاوه بر این، لیست در گسترش زبان هارمونی موسیقی و همچنین خلق «شعر سمفونیک» برای ارکستر نقش مهمی داشت. اگر تمایل دارید اطلاعات بیشتری درباره این نوازنده و آهنگساز بزرگ کسب کنید، در ادامه این مطلب در وبلاگ آنبین با ما همراه بمانید.
تولد و کودکی فرانتس لیست
فرانتس لیست در روز ۲۲ اکتبر سال ۱۸۱۱ در روستای دوبوریان در مجارستان به دنیا آمد. علاقه به موسیقی در خون او بود و این عشق را از خانوادهاش به ارث برده بود. پدرش آدام اسمیت، با آهنگسازان بزرگی مانند بتهوون و هایدن دوستی داشت و خودش نیز پیانو، گیتار و ویولنسل مینواخت. پدربزرگ فرانتس هم نوازندهای چیرهدست بود که با ویولن، پیانو و ارگ آشنایی داشت.
فرانتس نواختن پیانو را از هفت سالگی و با آموزشهای پدرش آغاز کرد. وقتی تنها ۹ سال داشت، برای نخستین بار در جمعی عمومی برنامه اجرا کرد و چنان مهارتی از خود نشان داد که بزرگان و ثروتمندان آن منطقه، هزینه تحصیل شش ساله او در وین را تأمین کردند. پدرش نیز از شغل خود مرخصی گرفت و همراه پسر راهی وین شد تا فرانتس زیر نظر کارل چرنی پیانو و نزد آنتونیو سالیری آهنگسازی را فرا بگیرد.
اجراهای فرانتس لیست در وین با استقبال و تحسین بسیاری روبرو شد. داستانی شناختهشده وجود دارد که میگوید بتهوون پس از شنیدن نوازندگی او، پیشانی فرانتس را بوسید؛ هرچند که درستی یا نادرستی این روایت هنوز کاملاً مشخص نیست. اما آنچه مسلم است، ارادت عمیق لیست به بتهوون بود. سالها بعد، وقتی او در اوج موفقیت هنری خود بود، شنید که در شهر بن — زادگاه بتهوون — بودجه کافی برای ساخت تندیسی از این آهنگساز بزرگ فراهم نشده است. پس خود دست به کار شد و با برگزاری شش کنسرت بزرگ در وین، تمام هزینه لازم برای ساخت تندیس بتهوون را پرداخت کرد.
ادامه مسیر حرفهای موسیقی
فرانتس لیست در سال ۱۸۲۳ به همراه خانوادهاش به پاریس نقل مکان کرد. در طول این سفر، او در آلمان نیز چند کنسرت اجرا کرد. به تدریج، تعداد کنسرتهای او بیشتر شد و به کشورهایی مانند انگلستان، لندن، فرانسه، سوئیس و منچستر گسترش یافت. لیست در طول این سفرها از دیدن مناظر طبیعی زیبا و ساختمانهای تاریخی الهام میگرفت و این الهامات را در قالب موسیقی بیان میکرد. پس از فوت پدرش، او دوران سختی را از نظر روحی گذراند و به سمت معنویت و مذهب گرایش پیدا کرد. حتی تا مرحلهای پیش رفت که به او لقب «به لیست» داده شد؛ اما در نهایت این راه را کنار گذاشت و موسیقی را به عنوان مسیر همیشگی زندگی خود انتخاب کرد.
مقاله ساز عجیب حلزونی منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
اگر به این موضوع علاقه دارید، گلپا ،پیشرو معرفی آواز و موسیقی ایرانی در سطح جهان را از دست ندهید.
فعالیتهای حرفهای و افتخارات فرانتس لیست
فرانتس لیست در دنیای موسیقی کارهای بزرگی انجام داد. او نوازنده و آهنگسازی چیرهدست بود و در این زمینه خلاقیت زیادی از خود نشان داد. در ادامه نگاهی میاندازیم به برخی از برجستهترین دستاوردهای او.
شوپن گفتهاست که آرزو داشته بتواند کارهایش را به خوبی لیست بنوازد!
برامس درباره نوازندگی لیست این چنین گفته است : «کسی که هنر نوازندگی او را ندیده باشد، چیزی از نوازندگی پیانو نمیداند.»
لیست پس از دیدن اجراهای پاگانینی، تصمیم گرفت مهارت فوقالعاده او در نواختن ویولن را با پیانو نشان دهد. برای رسیدن به این هدف، روشهای نوینی در نوازندگی ابداع کرد که در آثاری مانند اتودهای متعالی، اتودهای پاگانینی، راپسودیهای مجار و قطعهای مانند لاکامپانلا به خوبی شنیده میشود.
لیست در فرانسه به شهرت زیادی رسید و با ادیبان و هنرمندان نامداری همچون بایرون، ویکتور هوگو، لامارتین و دولاکروا دوست شد.
مقاله استفاده از ساز دیجیریدو در علم پزشکی حاوی اطلاعات جامعی است.
او از حامیان جدی ویلهلم ریشارد واگنر به شمار میرفت و بدون پشتیبانی مالی و معنوی لیست، شاید واگنر هرگز به چنین موفقیتی نمیرسید. جالب است که بعدها واگنر با ازدواج با دختر لیست، داماد او نیز شد.
لیست در تنظیم موسیقی و تبدیل قطعات ارکستری به نسخه پیانو بسیار توانمند بود؛ به حدی که او را “گرامافون قرن نوزدهم” مینامیدند.
او اولین کسی بود که جسارت برگزاری یک کنسرت کامل را تنها با پیانو داشت و همین اجراهای انفرادی، محبوبیت فراوانی برایش به ارمغان آورد. به همین دلیل است که لیست را بنیانگذار رسیتال پیانو میدانند.
سالهای پایانی زندگی
فرانتس لیست در سالهای آخر عمرش، برخلاف گذشته که تنها به شاگردان بسیار بااستعداد درس میداد، درِ خانهاش را به روی همه گشود و به تمام کسانی که میخواستند نواختن پیانو را یاد بگیرند — از بچههای کوچک تا بزرگسالان — به صورت رایگان آموزش میداد.
او هفده سال پایانی زندگیاش را در شهرهای رم، بوداپست و وایمار سپری کرد و در این سالها، قطعات تازه و آزمایشیِ بسیاری برای پیانو خلق کرد. در نهایت، این هنرمند بزرگ و نوآور در سال ۱۸۸۶ در شهر بایرویت چشم از جهان فروبست.
دیدگاهتان را بنویسید