همانطور که میدانید، ضربالمثلها بخشی از فرهنگ و ادبیات ما هستند و هر کدام داستان و مفهومی خاص در خود دارند. یکی از این ضربالمثلهای معروف، “کلاهش پس معرکه است” میباشد. در ادامه به بررسی معنی، ریشه و داستان پشت این اصطلاح میپردازیم.
**معنی ضربالمثل:**
اگر سوالاتی دارید، مقاله معنی ضرب المثل ” بر خرمگس معرکه لعنت “ به شما کمک خواهد کرد.
این ضربالمثل برای کسی به کار میرود که در کاری دخالت دارد، اما نقش واقعی و مهمی در آن ندارد. در واقع، حضورش چندان اثرگذار نیست و بیشتر به دنبال منافع خود یا نشان دادن خود است. وقتی میگوییم “کلاهش پس معرکه است”، یعنی فرد میخواهد خودی نشان دهد، اما در اصل سهم و تأثیر چندانی در موفقیت کار ندارد.
**ریشه و داستان تاریخی:**
در گذشته، در ایران نمایشهای سیار و خیابانی به نام “معرکه” رواج داشت. در این نمایشها، افرادی مانند شعبدهباز، پهلوان و داستانگو، هنرهای خود را در یک دایره یا فضای باز به نمایش میگذاشتند و مردم دور آن جمع میشدند.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله معنی ضرب المثل ” کس نخارد پشت من جز ناخن انگشت من “ مراجعه کنید.
برای یادگیری پیشرفته، به معنی ضرب المثل ” کلش بوی قرمه سبزی میده “ مراجعه کنید.
یکی از شخصیتهای حاضر در این معرکهها، فردی به نام “پسمعرکه” بود. کار او این بود که با حرکات خندهدار و حرفهای طنز، تماشاگران را سرگرم کند و توجه آنها را جلب نماید. گاهی نیز کلاه خود را برمیداشت و برای جمعآوری پول از مردم، دور آن میگشت. به این ترتیب، او درآمدی از این راه به دست میآورد.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله معنی ضرب المثل ” آفتابه لگن هفت دست، شام و ناهار هیچی “ مراجعه کنید.
از آنجا که نقش “پسمعرکه” در اصل نمایش چندان مهم نبود و بیشتر جنبه فرعی و کمکی داشت، به تدریج این اصطلاح برای افرادی به کار رفت که در یک کار یا گروه حضور دارند، اما نقش اصلی و اساسی ایفا نمیکنند. در عین حال، آنها سعی میکنند از موقعیت پیش آمده برای خود سودی ببرند یا دیده شوند.
توصیه میکنیم این مطلب معنی ضرب المثل ” از دنده چپ بلند شدن “ را حتماً بخوانید.
**نتیجهگیری:**
امروزه از این ضربالمثل در موقعیتهای مختلفی استفاده میشود. برای مثال، وقتی در یک پروژه گروهی، فردی فقط ظاهر شده و کار مهمی انجام نمیدهد، اما در موفقیت آن پروژه ادعا دارد، میگویند “کلاهش پس معرکه است”. این اصطلاح به ما یادآوری میکند که در هر کاری، نقش واقعی خود را بشناسیم و تنها به دنبال نمایش و منافع شخصی نباشیم.
در این نوشته، میخواهیم مفهوم یکی از ضربالمثلهای کهن و پرمعنای ایران را با هم مرور کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.
کلاهش پس معرکه است کنایه از چیست؟
۱- این مثل به کسی اشاره دارد که کاری را شروع کرده و اطرافیان مطمئن هستند که در آن شکست خواهد خورد.
۲- به این معنی است که احتمال دارد ضرر بزرگی ببیند یا اتفاق ناگواری برایش رخ دهد.
ریشه (داستان) ضرب المثل
در گذشته، شعبدهبازها و هنرمندان خیابانی، در کوچه و بازار چادرشان را برپا میکردند و با کارهای جالب مثل شعبدهبازی، نمایشهای پهلوانی، نقلگویی و داستانخوانی، مردم را سرگرم میکردند. مردم هم با علاقه دور آنها جمع میشدند و به تماشا میپرداختند.
گاهی اوقات، بین کسانی که در ردیفهای جلو نشسته بودند، بحث و درگیری پیش میآمد و حواس دیگران را پرت میکرد. در چنین مواقعی، یک نفر کلاه فرد شروعکنندهٔ دعوا را برمیداشت و به بیرون از جمعیت پرتاب میکرد.
در این مقاله معنی ضرب المثل ” حرف مرد یکی است “ اطلاعات مفیدی آمده است.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در معنی ضرب المثل ” چو دانی و پرسی سوالت خطاست “ پیدا کنید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب معنی ضرب المثل ” تو عالم هپروت بودن “ را بخوانید.
توصیه میکنیم حتماً مقاله معنی ضرب المثل ” آدم هزار پیشه کم مایه است “ را مطالعه کنید.
فردی که کلاهش پرتاب شده بود، مجبور میشد جای خود را رها کند و به دنبال کلاهش برود؛ اما از آنجا که جمعیت بسیار زیاد بود، وقتی برمیگشت، دیگری جای او را گرفته بود و او ناچار میشد در ردیفهای عقبتر بایستد. این اتفاق، بعدها به صورت یک ضربالمثل درآمد. چون پرتاب شدن کلاه فرد به پشت معرکه، باعث میشد او از موقعیت خود عقب بیفتد و ضرر کند.
امروزه وقتی میخواهند بگویند کسی در کاری شکست خورده یا شانس موفقیتش کم است و باید بیشتر تلاش کند، از این ضربالمثل استفاده میکنند.
پیشنهادی: ضربالمثل با کلاه
اختصاصی-آنبین
دیدگاهتان را بنویسید