در این نوشته از تاپ ناپ، همهی محتوای درس دوازدهم کتاب فارسی پایهی ششم با نام «دوستی و مشاوره» به صورت کامل و مرحلهبهمرحله آماده شده است. ابتدا، معنای کلمهها و عبارتهای اصلی درس به زبانی ساده و گویا آورده شده است. سپس، کلمات همخانواده همراه با مثالهایی از کاربرد آنها در جمله برای یادگیری عمیقتر و همچنین واژههای متضاد به شکتی منظم و آسان ارائه گردیده است.
پس از آن، متن هر قسمت («دوستی» و «مشاوره») به صورت سطر به سطر همراه با معنی روشن و قابل درک بیان شده است. در ادامه، چکیدهی جداگانهی هر بخش و پیام کلیدی آن توضیح داده شده تا دانشآموزان بتوانند مفهوم اصلی درس را به خوبی درک کنند. در انتها نیز یک جمعبندی کلی ارائه شده تا این درس به شکلی جامع، زیبا و مفید در دسترس دانشآموزان قرار گیرد.
دانلود متن درس دوازدهم دوستی و مشاوره فارسی ششم
معنی کلمات درس دوازدهم فارسی ششم
| ناگزیر | ناچار، چیزی که مجبور به انجامش هستیم |
| حکیم | دانشمند و خردمند |
| بِه | بهتر، خوبتر |
| مردمی | انسانیت، درست رفتار کردن با دیگران |
| احسان | نیکی، کمک به دیگران |
| کهن | قدیمی، از زمانهای گذشته |
| مشفق | مهربان و دلسوز |
| یکدل | صمیمی و بیریا |
| قویرأی | کسی که اندیشههای محکم و درست دارد |
| تمام عقلی | کاملاً خردمند و عاقل |
| جهاندیده | باتجربه، کسی که سفر و تجربه زیاد دارد |
| تدبیر | چارهاندیشی و فکر درست برای کار |
| متفّق | همنظر و هماهنگ |
| فضیلت | برتری اخلاقی یا علمی |
| تعالی | بلندی مقام و ارزش |
| کندفهم | کسی که دیر یاد میگیرد |
| معجزات | کارهای خارقالعاده پیامبران |
| وشاورهم فی الامر | با مردم در کارها مشورت کن |
| مهمی | کار مهم و ارزشمند |
کلمات همخانواده درس دوازدهم فارسی ششم
| احسان | حسن، محاسن جمله: محاسن کمک به نیازمندان را نمیتوان انکار کرد. |
| طلب | طالب، طلبه جمله: او طلبهای پرتلاش و سختکوش است. |
| مشفق | شفیق، شفقت جمله: رفتار شفیقانهی معلم دل دانشآموزان را آرام میکند. |
| حکیم | حکمت، حکما، حاکم، محکوم جمله: سخنان پر از حکمت همیشه ماندگار میماند. |
| اندیشه | اندیشیدن، اندیشنده، دوراندیش جمله: یک انسان دوراندیش قبل از تصمیم، به آینده فکر میکند. |
| سازگار | سازش، سازنده، ساختوساز جمله: اخلاق سازگار زندگی جمعی را آسان میکند. |
| مشاورت | مشورت، شورا جمله: تشکیل یک شورا برای مدرسه لازم است. |
| عقل | معقول، عاقل، تعقّل جمله: کارهای معقول نتیجهی بهتری دارند. |
| دانش | دانستن، دانسته، دانشمند، داننده جمله: یک دانشمند همیشه به یادگیری ادامه میدهد. |
| آزموده | آزمودن، آزماینده، آزمایش جمله: روش آزمایشی بهترین راه برای اطمینان است. |
| مثل | مثال، تمثیل، امثال جمله: این تمثیل نکتهی اخلاقی زیبایی دارد. |
| چشیده | چشیدن، چشاننده، چشایی جمله: مزهی ترش لیمو را همه چشیدهاند. |
| کهن | کهنه، کهنسال جمله: آن درخت کهنسال سایهی بزرگی داشت. |
| نیکویی | نیکو، نیکان جمله: کارهای نیکو نزد همه ارزشمند است. |
| قوی | مُقَوی، اقویا، قوا، تقویت جمله: ورزش سبب تقویت بدن میشود. |
| ولایت | والی، ولی، اولیا، متولّی جمله: هر والی باید به مردم خدمت کند. |
| تدبیر | تدبّر، مدبّر، دبیر جمله: یک مدیر مدبّر آیندهی خوبی میسازد. |
| معجزه | اعجاز، عاجز، عجوزه جمله: قرآن بزرگترین معجزه پیامبر اسلام است. |
| تعالی | متعالی، عالی، علی جمله: هدف همه رسیدن به مقام تعالی است. |
| امر | اوامر، امیر، امارت، امرا جمله: امیر ارتش فرمان حمله داد. |
| مهم | اهم، مهمّات، اهمیت جمله: امروز درس گرفتن از گذشته بسیار اهمیت دارد. |
| فضیلت | فضل، فضایل، فاضل، افضل، فضال جمله: صداقت یکی از بزرگترین فضایل انسانی است. |
کلمات متضاد و مخالف درس دوازدهم فارسی ششم
| بهتر | ≠ بدتر جمله: این روش از قبلی بهتر است و آن یکی بدتر. |
| نو | ≠ کهن، کهنه جمله: خانهی نو در کنار ساختمانی کهنه قرار داشت. |
| به | ≠ بد جمله: او کار به را انتخاب کرد و از کار بد دوری نمود. |
| زنده | ≠ مرده جمله: یاد قهرمانان زنده است، حتی اگر مرده باشند. |
| دوست | ≠ دشمن جمله: یک دوست واقعی بهتر از صد دشمن است. |
| حکیم | ≠ نادان جمله: سخن حکیم راهگشاست اما گفتار نادان زیانآور است. |
| اندیشه | ≠ جهل جمله: با اندیشه میتوان بر تاریکی جهل غلبه کرد. |
| احسان | ≠ خساست، بدکردار جمله: احسان او مثالزدنی بود و از خساست دوری میکرد. |
| نیکویی | ≠ بدی جمله: نیکویی در برابر بدی همچون نور در برابر تاریکی است. |
معنی متن درسی «بخش دوستی» – فارسی ششم
بدان ای فرزند آدم، آدمیان تا در این جهان زندگی میکنند، ناچار به داشتن همراه و دوست هستند.
انسان اگر برادر هم نداشته باشد، بهتر از آن است که هیچ دوستی نداشته باشد.
روزی از دانایی پرسیدند: “دوست بهتر است یا برادر؟”
او پاسخ داد: “برادر نیز زمانی سودمند است که مانند یک دوست با تو باشد.”
پس در کردار دوستانت بیندیش و پیوند دوستی را با خوشخویی و نیکوکاری استوار نگه دار.
و هنگامی که دوست تازهای مییابی، پشت به یاران قدیم مکن.
همواره در جستجوی دوستان تازه باش و دیرینگان را نیز نگاه دار تا هماره انبوهی از دوستان داشته باشی.
و نیز با کسانی که با تو راه میآیند، هرچند دوستیشان کمرنگ باشد، با مهر و سازش رفتار کن.
و در روزگار خوشی و ناخوشی، با آنان دلسوز و مهربان باش.
تا هنگامی که از تو مهر ببینند، به دوستانی راستین و یکرنگ بدل گردند.
معنی متن درسی «بخش مشاوره» – فارسی ششم
مشورت کردن در کارها نشاندهنده خرد، عقل کامل و دوراندیشی است.
هر کس دانش و آگاهی خاص خود را دارد؛ بعضی بیشتر میدانند و بعضی کمتر.
گاهی کسی علمی دارد اما آن را در عمل به کار نبرده و تجربهای در آن زمینه ندارد.
اما فرد دیگری ممکن است همان علم را داشته باشد و آن را در زندگی به کار گرفته و آزموده باشد.
مثال این موضوع مانند کسی است که بسیار سفر کرده، دنیا دیده و پستی و بلندیهای زندگی را چشیده است. چنین فردی را نمیتوان با کسی که هرگز از خانه بیرون نزده و تجربهای ندارد، مقایسه کرد.
به همین دلیل است که گفتهاند: در برنامهریزی و تصمیمگیری باید با خردمندان، سالخوردگان و کسانی که دنیا دیدهاند مشورت کرد.
همچنین برخی افراد تیزهوشترند و در کارها سریعتر به نتیجه میرسند، در حالی که برخی دیگر کندتر هستند.
همانطور که نیروی ده نفر از قدرت یک نفر بیشتر است، فکر و تدبیر جمعی نیز از اندیشه یک نفر بهتر است.
همه مردم جهان معتقدند که هیچ انسانی از پیامبر اسلام (ص) داناتر نبوده است.
با این حال، با وجود همه فضیلتها و معجزاتی که داشت، خداوند به او فرمود: «وَ شاوِرْهُمْ فِی الْأَمْرِ»
یعنی: ای محمد، هرگاه کاری داری یا مسئله مهمی برایت پیش آمد، با یاران و همراهانت مشورت کن.
مشورت نکردن در کارها نشانه ضعف فکر است و هیچ کاری بدون مشورت به خوبی پیش نمیرود.
خلاصه درس دوازدهم – بخش دوستی
در این بخش نویسنده بر اهمیت دوستی در زندگی انسان تأکید میکند. انسان تا زنده است به دوستان نیاز دارد، حتی ارزش دوست بیشتر از داشتن برادر تنها دانسته شده است. سفارش میشود که دوستیها را با انسانیت و نیکوکاری تازه نگه داریم و هنگام یافتن دوستان جدید، دوستان قدیمی را فراموش نکنیم. همچنین باید همواره در پی یافتن دوستان باشیم و حتی با کسانی که «نیمدوست» هستند، سازگاری و مهربانی داشته باشیم. نتیجه این رفتارها ایجاد دوستیهای صمیمی و پایدار است
خلاصه درس دوازدهم – بخش مشاوره
این بخش به ارزش مشورت در کارها میپردازد. مشورت کردن نشانه خردمندی، آیندهنگری و هوشمندی است، زیرا هر فرد بخشی از دانش را دارد و جمعبندی تجربههای گوناگون نتیجه بهتری خواهد داد. تجربهداران و جهاندیدگان ارزش بیشتری در مشاوره دارند، چرا که دنیا را آزمودهاند. اندیشهی جمعی همانند نیروی چند نفر در کنار هم است و نتیجهای نیرومندتر دارد. حتی پیامبر اسلام(ص) با وجود علم و فضیلت فراوان، به دستور خدا در کارها با یارانش مشورت میکرد. بنابراین، ترک مشورت نشانه کمخردی است و هیچ کاری بدون مشورت به نتیجه درست نمیرسد
پیام بخش دوستی
پیام این بخش آن است که انسان در زندگی بدون دوستی نمیتواند کامل و خوشبخت باشد. دوستی نعمتی است که جای خالی بسیاری از چیزها را پر میکند. دوستیهای قدیمی را باید پاس داشت و در عین حال دوستان تازه را نیز به جمع افزود. رفتار نیکو، مهربانی و انسانیت است که دوستیها را پایدار و صمیمی میکند.
پیام بخش مشاوره
پیام این بخش این است که خرد جمعی همواره بر خرد فردی برتری دارد. انسان برای رسیدن به بهترین تصمیمها باید با افراد دانا، باتجربه و آیندهنگر مشورت کند. حتی پیامبر اسلام(ص) با همه خرد و دانش خود مأمور به مشورت با یارانش بود تا نشان دهد مشاوره نشانهی عقل، تدبیر و فروتنی است. هر کاری که بدون مشورت انجام شود، ناقص و کمثمر خواهد بود.
بند پایانی
در نهایت میتوان گفت درس «دوستی و مشاوره» به ما نشان میدهد که زندگی ارزشمند و پرمفهوم، بدون وجود دوستان خوب و استفاده از فکر و تجربه دیگران، تقریباً غیرممکن است. دوستیهای واقعی با مهربانی و انسانیت پایدار میمانند و مشورت کردن، راهی مطمئن برای گرفتن تصمیمهای بهتر و ساختن آیندهای درخشان است. اگر این دو نکته مهم را در زندگی خود رعایت کنیم، نه تنها ارتباطاتمان صمیمیتر و زیباتر خواهد شد، بلکه کارها و برنامههایمان نیز با دقت و موفقیت بیشتری انجام میشود.
خانوادهی کلمات متضاد و چکیده
درک متن درس یازدهم کتاب فارسی پایه ششم صفحه ۷۹
درک و دریافت صفحه ۸۲
معنی واژههای درس یازدهم: شهدا خورشیدند
برای گسترش دانش خود، به مقاله معنی شعر ستایش فارسی هفتم صفحه ۹ ✅ هم خانواده مخالف و خلاصه سر بزنید.
آرام: بی حرکت، ساکن
آرامش: حالت آسودگی و بیدغدغگی
آزرده: ناراحت، رنجیده
احساس: درک کردن و فهمیدن یک حالت درونی
ارجمند: گرانقدر، ارزشمند
استوار: محکم، پابرجا
افسرده: غمگین، ناشاد
امیدوار: کسی که به آینده خوب باور دارد
انگيزه: دلیلی که باعث انجام کاری میشود
باور: اعتقاد و اطمینان داشتن به چیزی
پاسدار: محافظ، نگهبان
پاک: تمیز و بیعیب
پویا: فعال، پرتحرک
تابان: درخشان، نورانی
تابنده: روشن و درخشنده
تندرست: سالم، تنی که بیماری ندارد
جانباز: کسی که در راه هدفی مقدار از جان خود گذشت
چابک: سریع، فرز
خجسته: فرخنده، مبارک
خروش: فریاد بلند و غرّش
خوشاب: دارای آب گوارا
خونین: آغشته به خون
درخشان: تابان، پرنور
درمانده: ناتوان، بیچاره
دلیر: شجاع، نترس
راستین: واقعی، درست
رنجور: بیمار، ناتوان
شکوه: عظمت و بزرگی
شکوفا: جوانه زده و رشد کرده
فداکار: از خودگذشته، ایثارگر
فروزان: روشن و نورانی
فرخنده: خجسته، مبارک
قدر: ارزش و منزلت
گرامی: عزیز و ارجمند
ميهن: کشور، زادگاه
ناامید: کسی که امید خود را از دست داده
نیکو: خوب و زیبا
وارسته: به آرامش رسیده و از تعلقات آزاد
همت: عزم و اراده قوی
يادبود: چیزی که برای به خاطر سپردن یک رویداد یا شخص ساخته میشود
همخانوادههای مخالف و خلاصه
درس بعدی: درک مطلب درس دوازدهم فارسی ششم، صفحه ۸۶
در این بخش با کلماتی آشنا میشویم که در ظاهر به هم شبیه هستند اما معنای کاملاً متضادی دارند. همچنین یاد میگیریم چگونه یک متن طولانی را به صورت خلاصه و مفید درآوریم.
این درس به ما کمک میکند تا:
– تفاوت معانی کلمات مشابه را بهتر درک کنیم.
– مهارت خلاصهنویسی خود را تقویت کنیم.
– بتوانیم مفهوم اصلی متنها را به سرعت بفهمیم.
با یادگیری این مهارتها، در خواندن و فهمیدن متنهای مختلف موفقتر خواهیم بود.
دیدگاهتان را بنویسید