همانطور که میدانید، در نتنویسی موسیقی، هر نت ارزش زمانی مشخصی دارد. به این ارزش زمانی «دیرند» یا همان کشش نت میگویند. شناخت دیرند کمک میکند تا قطعات موسیقی را دقیقتر و زیباتر اجرا کنید. در این نوشته از وبلاگ آنبین، به طور کامل با این مفهوم آشنا میشویم. پیشنهاد میکنیم تا پایان این مطلب با ما همراه بمانید.
دیرند یا کشش زمانی
دیرند یک اصطلاح فارسی در موسیقی است که به مدت زمان کشش یا طولانی بودن صدای یک نت اشاره دارد. به بیان دیگر، دیرند نشان میدهد که یک نت چقدر از نظر زمانی طول میکشد.
مثلاً اگر نوازنده ویولن آرشه را برای مدت بیشتری روی سیم بکشد، صدای تولید شده بلندتر و کشیدهتر خواهد بود نسبت به وقتی که آرشه را سریع و کوتاه روی سیم حرکت میدهد.
ارزش زمانی نت ها
هر صدایی که میشنویم، یک نت است. اما طول زمانی که آن صدا ادامه پیدا میکند، به عنوان “کشش نت” شناخته میشود. پس کشش نتها در واقع مدت زمانی است که آن صدا به گوش میرسد.
مقاله آشنایی با تاریخچه موسیقی هرمزگان منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
در علم موسیقی، برای مشخص کردن طول هر نت از مفهومی به نام “ارزش زمانی” یا “دیرند” استفاده میکنند. این مفهوم نشان میدهد که هر نت چقدر باید طول بکشد.
به عنوان مثال، اگر یک کلید روی ارگ را به مدت یک ثانیه فشار دهید و نگه دارید، کشش آن نت، یک ثانیه خواهد بود. اگر همان کلید را سه ثانیه نگه دارید، کشش نت نیز به سه ثانیه افزایش مییابد.
کشش در انواع نت ها
در موسیقی، هر نت از نظر زمانی که صدا میدهد، با بقیه فرق دارد. این تفاوت را با نام «کشش نت» میشناسیم. به طور کلی، چند نوع نت اصلی از نظر طول زمان وجود دارد که هر کدام مدت زمان مشخصی دارند و با شکلهای مختلفی نشان داده میشوند.
زمان کشش نت گرد:
نت گرد بلندترین و کشیدهترین نت در موسیقی است و به عنوان معیار اصلی برای سنجش طول نتهای دیگر به کار میرود. یعنی مدت زمان sounding دیگر نتها بر اساس نسبت آن با نت گرد محاسبه میشود. ارزش زمانی نت گرد معادل چهار ضرب یا چهار شمارش است.
زمان کشش نت سیاه :
یک نت سیاه، از نظر زمانی معادل یک چهارمِ ارزش یک نت گرد است. به همین دلیل، گاهی به آن “نت یک ضربی” هم میگویند. به بیان دیگر، اگر ارزش زمانی یک نت سفید را در نظر بگیریم، ارزش نت سیاه دقیقاً نصف آن، یعنی همان یک چهارم است. در نهایت، در یک میزان چهارضربی، میتوان چهار نت سیاه جای داد.
برای یادگیری پیشرفته، به آشنایی با اصطلاح مایه در موسیقی مراجعه کنید.
زمان کشش نت سفید :
یک نت گرد را در نظر بگیرید. اگر آن را به دو قسمت مساوی تقسیم کنیم، هر قسمت یک نت سفید میشود. بنابراین، ارزش زمانی یک نت سفید، برابر با نصف یک نت گرد است و در عمل، دو ضرب به طول میانجامد.
زمان کشش نت چنگ :
یک نت چنگ، از نظر زمانی، به اندازه یک هشتم (۱/۸) یک نت گرد است. به بیان دیگر، ارزش زمانی نت چنگ، نصف ارزش نت سیاه محسوب میشود که همان عدد یک هشتم (۱/۸) را نشان میدهد. بنابراین، اگر یک میزان چهارضربی داشته باشیم، در آن هشت نت چنگ جای میگیرد.
زمان کشش نت دولا چنگ :
هر نت دولاچنگ، به اندازه یک شانزدهمِ نت گرد ارزش زمانی دارد. به بیان دیگر، ارزش این نت، دقیقاً نصفِ نت چنگ است که همان مقدار یک شانزدهم خواهد بود. بنابراین، در یک میزان چهارضربی، میتوانیم ۱۶ نت دولاچنگ پشت سر هم جای دهیم.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه تعریف ارکستراسیون یا سازآرایی.
زمان کشش نت سه لا چنگ :
مدت زمان کشش نت سهلاچنگ، معادل یک سی و دوم (۱/۳۲) نت گرد است. به بیان دیگر، ارزش زمانی این نت، نصف ارزش نت دولاچنگ است که آن هم برابر با ۱/۳۲ خواهد بود. بنابراین، در یک میزان چهارضربی، امکان جای دادن ۳۲ عدد نت سهلاچنگ وجود دارد.
زمان کشش نت چهارلا چنگ :
یک نت چهارلاچنگ، از نظر زمانی، معادل یک شصتوچهارمِ یک نت گرد است. به عبارت دیگر، ارزش زمانی این نت، نصف یک نت سهلاچنگ است که آن هم برابر با ۱/۶۴ است. بنابراین، در یک میزان چهارضربی، میتوان ۶۴ عدد نت چهارلاچنگ جای داد.
البته قاعدههای دیگری نیز وجود دارند که روی شمارش ضربها تأثیر میگذارند؛ مانند نتهای نقطهدار که به طور جداگانه بررسی خواهیم کرد.
دیدگاهتان را بنویسید