ساز قارمون یا گارمون یکی از سازهای اصلی در موسیقی مردمان روسیه و منطقه قفقاز است. این ساز از نظر شکل ظاهری بسیار شبیه به آکوردئون است. در ادامه، در این نوشته از وبلاگ آنبین، بیشتر با این ساز آذربایجانی آشنا خواهید شد. پیشنهاد میکنیم تا پایان این مطلب با ما همراه بمانید.
ساز قارمون یا گارمون
ساز گارمون که با نامهای قارمان یا قارمون نیز شناخته میشود، در میان مردمان روس، آذربایجانیهای ایران، چچنها، تاتارها و چرکسها رواج دارد. این ساز جایگاه ویژهای در موسیقی آذربایجانی دارد.
گارمون در واقع نوعی آکاردئون است که نوازندگان آذربایجانی آن را با موسیقی محلی خود هماهنگ کردهاند. این تغییرات باعث شده تا گارمون به یک ساز بومی و محلی در منطقه آذربایجان تبدیل شود که نشاندهنده ذوق و مهارت هنرمندان این سرزمین است. این ساز بهویژه در استان آذربایجان شرقی کاربرد بیشتری دارد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً دانستی های جالب در مورد سیم های سنتور را بخوانید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً مرصع خوانی چیست ؟ را بخوانید.
اگر سوالاتی دارید، مقاله آشنایی با استاد محمد نوری، خالق ترانه های ماندگار ایرانی به شما کمک خواهد کرد.
تاریخچه ساز گارمون
این ساز توسط فردی به نام چالکوف ابداع شد و بعدها در روسیه محبوبیت پیدا کرد. در آنجا به آن هارمونیا یا هارمون میگفتند. اما به دلیل سختی تلفظ حرف «ه» در زبان مردم قفقاز، نام آن به قارمونیا یا قارمون تغییر کرد. روسیه در گذشته بزرگترین کارگاه ساخت این ساز به شمار میرفت.
انواع گارمون
انواع مختلفی از ساز گارمون روسی وجود دارند که از جمله آنها میتوان به مارین، تاتار، آرخیپ، کارپوشکین، ویتکا، والنتین، استالبوف، کاباردین و چندین نوع دیگر اشاره کرد. هر کدام از این سازها معمولاً به نام منطقهای که در آن رواج دارند، شناخته میشوند.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله آشنایی با ساز شنگ ،ساز سنتی چینی مراجعه کنید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب موسیقی کانتری چیست ؟ را بخوانید.
توصیه میکنیم حتماً مقاله سوالات رایج در مورد سیم سنتور و زمان تعویض آن را مطالعه کنید.
به نظر میرسد با ورود ساز گارمون در نیمه دوم قرن نوزدهم به آذربایجان، این ساز جای خود را در موسیقی این منطقه باز کرد و به ثبت رسید. نوازنده مشهور آذربایجانی، مرحوم احد علی ان، که به کوراحد معروف بود، گام کروماتیک قارمون را تکمیل نمود.
این ساز یکی از صنایع دستی استان آذربایجان شرقی به شمار میرود، چرا که تمام مراحل ساخت آن، از آغاز تا پایان، با دست انجام میگیرد.
جنس ساز گارمون
ساز قارمون که با صفحهکلید ساخته میشود، معمولاً بدنهاش از چوب گردو است. اما برای انواع باکیفیت و مرغوب، از چوب لیمو در بخش اصلی بدنه استفاده میشود. بقیه قسمتهای ساز نیز از چوب گردو ساخته شده و با نقشهای صدفی تزیین میشود.
برای نگهداری از این ساز، باید آن را از رطوبت و هوای سرد دور نگه داشت و در دمای معمولی اتاق (بالاتر از ۲۰ درجه سانتیگراد) قرار داد. همچنین درِ جعبهٔ ساز را باید به نرمی و آرامی باز و بسته کرد تا آسیبی به آن نرسد.
دیدگاهتان را بنویسید