این ضربالمثل در مورد کسی به کار میرود که بسیار خسیس و مالاندوز است و به هیچوجه حاضر نیست از دارایی خود حتی برای چیزهای ضروری خرج کند.
معنی اصلی مثل این است که این فرد آنقدر بخیل است که پول و ثروتش فقط برای این مناسب است که در دل دیوار (لا به لای جرزها) پنهان شود و خاک بخورد، چون هیچ استفاده درست و مفیدی از آن نمیکند. این ثروت برای زندگی کردن، لذت بردن یا کمک به دیگران به کار نمیآید.
به بیان سادهتر، این مثل میگوید: ارزش ثروت چنین آدمی فقط در این است که کنار گذاشته شود و بپوسد، درست مانند آجری که درون یک دیوار کار گذاشته میشود و دیگر دیده نمیشود.
در این نوشته، شما با معنا و مفهوم اصلی این ضربالمثل کهن ایرانی آشنا خواهید شد. همراه ما باشید.
معنی برای لای جرز خوبه
1- در واقع با این ضربالمثل میخواهند بگویند که یک چیز آنقدر بیفایده است که حتی برای پر کردن شکاف بین دیوارها هم به کار نمیآید. یعنی کاملاً بیاستفاده است.
2- بعضی وقتها هم این ضربالمثل را برای افرادی به کار میبرند که کاری از دستشان برنمیآید و سودی ندارند.
در اینجا میتوانید اطلاعات کاملتری درباره معنی ضرب المثل ” گرگ در لباس میش “ بیابید.
3- به طور کلی، هر چیزی که کاربردی نداشته باشد، مفید نباشد و هیچ کاری را پیش نبرد، با این عبارت توصیف میشود.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه معنی ضرب المثل ” خانه از پای بست ویران است ” + داستان.
ریشه این مَثُل
در گذشتهها، مردم برای خودشان خانه و سرپناه میساختند. آن زمان بیشتر از چیزهای طبیعی مثل خشت، گل، سنگ و چوب استفاده میکردند. برای این که خانههایشان محکم و ایمن باشد، روشهای قدیمی را به کار میبردند. یکی از این روشها، ساختن دیوارهای کلفت بود که به آنها “جرز” میگفتند.
جرز در واقع پایه و ستون اصلی ساختمان بود و در طول دیوار، به فاصلههای مشخصی ساخته میشد تا وزن ساختمان را تحمل کند. به همین دلیل، جرز یکی از بخشهای مهم در ساختوساز به شمار میرفت. این روش ساختمانی تاریخچه بسیار کهنی دارد. باستانشناسان در بعضی از بناهای قدیمی ایران، مثل قلعه بلقیس در اسفراین و قلعه بهستان در زنجان، استخوان و اسکلت انسان را درون دیوارها پیدا کردهاند.
به گفته این پژوهشگران، این استخوانها مربوط به زمانی است که بردگان و کارگران ساختمانی را به خاطر انجام خطا تنبیه میکردند و آنها را در میان دیوارها زنده به گور میکردند. البته بعضی از باستانشناسان هم عقیده دارند که مردم در آن زمان، مردگان خود را درون دیوارها دفن میکردند. به نظر تاریخدانان، این روش در دورههای مادها و هخامنشیان بیشتر رواج داشته است.
اگر به این موضوع علاقه دارید، معنی ضرب المثل ” دندان اسب پیشکشی را نمی شمارند “ را از دست ندهید.
فرهنگ و آداب و رسوم مردم ایران در هر دوره و منطقه متفاوت بود. در بسیاری از خانوادههای ایرانی، همبستگی و اتحاد بین اعضا اهمیت زیادی داشت و پسران خانواده نقش ستون و تکیهگاه خانواده را داشتند تا بقیه بتوانند روی حمایت و مسئولیتپذیری آنها حساب کنند.
اگر در خانوادهای، فرزندی بیمسئولیت بود و هیچ مهارت و هنری نداشت، در موردش میگفتند: “به درد لای جرز هم نمیخوره”. این اصطلاح کمکم در مورد هر فرد بیاستفاده و سرباری که نمیتوانست کار مفیدی انجام دهد، و حتی برای چیزهای بیفایده هم به کار رفت. امروزه هم این ضربالمثل میان مردم رواج دارد. (برگرفته از کتاب “ریشه این مَثُل”؛ چاپ شده در هفتهنامه پیام ساختمان شماره ۲۵۲)
دیدگاهتان را بنویسید