در نوشتههای قبلی دربارهٔ ملودی صحبت کردیم. به زبان ساده، ملودی همان قسمتی از یک آهنگ است که میتوانید با دهان خود آن را زمزمه کنید. اما ساختن ملودی با آهنگسازی تفاوت دارد. برای اینکه با تفاوتهای اصلی بین «ملودیساز» و «آهنگساز» آشنا شوید، ادامهٔ این مطلب را دنبال کنید.
**تعریف و تفاوت ملودیساز و آهنگساز**
برای پاسخ به این پرسش، ابتدا باید ببینیم در دنیا چه تعریف استانداردی برای این دو نقش وجود دارد و در ایران چطور آنها را تعریف میکنیم. نمونهٔ واضح این تفاوت، در تعریف «ملودیساز»، «آهنگساز» و «تنظیمکننده» دیده میشود.
شاید بسیاری از شما بدانید که در ایران، به کسی که شعر را میگیرد و نحوهٔ خوانده شدن آن را مشخص میکند، «آهنگساز» گفته میشود! در حالی که این شخص در واقع فقط «ملودیساز وکال» است، نه یک آهنگساز کامل.
برای درک راحتتر مفهوم «ملودیساز» میتوانید اینطور تصور کنید: کل موسیقی را کنار بگذارید، آنچه باقی میماند فقط صدای خواننده است. به این خط ملودیک، «وکال» یا صدای خواننده گفته میشود. ملودیساز، تنها همین خط ملودی وکال را خلق میکند و مشخص مینماید که یک شعر باید چگونه خوانده شود. میتوان گفت ریشهٔ یک اثر پاپ در همین ملودی وکال نهفته است و همهٔ بخشهای دیگر با توجه به این مؤلفه ساخته میشوند.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه آشنایی با دستگاه راستپنجگاه .
اشتباهات رایج
در ایران معمولاً به اشتباه به فردی که ملودی اصلی را میسازد، آهنگساز گفته میشود. در حالی که کسی که با همکاری نوازندگان و دیگر عوامل، قطعه موسیقی را کامل میکند، تنظیمکننده نام دارد. موضوع جالب این است که در این فرآیند، نوازندگان اغلب نقش بیشتری در خلق اثر دارند تا ملودیساز یا تنظیمکننده. اما چرا چنین اتفاقی میافتد؟
دلیلش این است که حدود ۹۰٪ از نوازندگیها در موسیقی پاپ ایران به صورت بداهه انجام میشود و آهنگسازی به معنای واقعی آن — که در آن برای هر بخش نتنویسی دقیق وجود دارد — تقریباً دیده نمیشود. بنابراین میتوان گفت در موسیقی پاپ ایران، آهنگسازی واقعی کمتر اتفاق میافتد و به ندرت پیش میآید که یک قطعه کاملاً بر اساس اصول آهنگسازی ساخته شود. البته استثناهایی هم وجود دارند؛ افرادی مانند کارن همایونفر و آریا عظیمنژاد که حتی هنگام ورود به بازار موسیقی، تعریف درست آهنگسازی را حفظ میکنند. این افراد جزو موارد استثنایی در موسیقی ایران هستند.
برای مطالعه بیشتر، به آشنایی با دستگاه نوا در موسیقی سری سر بزنید.
اگر سوالاتی دارید، مقاله کاربرد پدال در پیانو چیست ؟ به شما کمک خواهد کرد.
در ایران، وظیفه آهنگساز بین سه نقش تقسیم میشود: ملودیساز، تنظیمکننده و نوازنده. این سه بخش با هم ترکیب میشوند تا کار تکمیل شود و اثر نهایی پدید آید. در بیشتر قطعات پاپ و راک ایرانی، به جز صدای خواننده، هر صدای دیگری که میشنویم حاصل تنظیم است و کیفیت آن نیز به مهندسی صدا بستگی دارد. این شامل سازبندیها یا نوازندگیهای زنده و طبیعی (آکوستیک)، استفاده از فایلهای آماده (سمپل) و سازهای شبیهسازیشده (VST) میشود.
دیدگاهتان را بنویسید