برای ما ایرانیها، پخش یک آهنگ مشخص در زمان تحویل سال، نشانهی رسیدن نوروز و آغاز سال نو است. همهی مردم ایران هرسال دور سفرهی هفتسین مینشینند و با شنیدن همان ملودی، سال جدید را جشن میگیرند.
اما این قطعهی موسیقی بهیادماندنی را چه کسی ساخته است؟ در ادامه با علیاکبر مهدیپور دهکردی، آهنگساز این موسیقی ویژهی نوروز، آشنا خواهید شد.
علیاکبر مهدیپور دهکردی، خالق موسیقی تحویل سال
موسیقی که برای لحظه تحویل سال نو انتخاب شده، در دستگاه چهارگاه و با الهام از آهنگهای محلی و مقامی استان چهارمحال و بختیاری توسط علیاکبر مهدیپور دهکردی اجرا شده است.
او در سال ۱۳۱۴ در همین استان به دنیا آمد. از سن ۱۷ سالگی نواختن سازهای بومی منطقه مانند سرنا، کرنا و کمانچه را شروع کرد.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله بهترین کلاس دف در شرق تهران مراجعه کنید.
این هنرمند در کشورهای مختلفی از جمله آلمان، کانادا، فرانسه، قرقیزستان، ترکمنستان، مغولستان، دبی، ژاپن، ترکیه، کویت و هنگکنگ برنامههای متعددی اجرا کرده و در جشنوارههای متعدد ملی و بینالمللی موسیقی نیز حضور فعال داشته است.
در آستانهٔ تحلیلی نو از سال، موسیقیای به گوش میرسد که یادآور لحظههای زیبا و نو شدن طبیعت است. این نواها را هنرمندانی خلق کردهاند که میخواهند شادی و امید را به خانههای مردم بیاورند. این قطعات موسیقی، معمولاً با نشاط و روحبخش هستند و احساس تازگی و شور زندگی را در دلها زنده میکنند.
در این مقاله آیا پدر سمفونی ایران را می شناسید؟ اطلاعات مفیدی آمده است.
موسیقی نوروزی، بخشی مهم از جشنهای سال نو است و هماهنگی زیبایی با دیگر آیینهای این فصل، مانند خانهتکانی و سفرهٔ هفتسین دارد. این نواها نه تنها برای ایرانیان، که برای بسیاری از مردمی که این جشن را برپا میدارند، یادآور همبستگی، صلح و شروعی دوباره است.
در صورت علاقهمندی، مطلب جیمی هندریکس، بهترین نوازندهی تاریخ را از دست ندهید.
تاریخچه موسیقی تحویل سال
موسیقی نوروزنامه، که با نام موسیقی تحویل سال نو نیز شناخته میشود، هر ساله هنگام گردش سال، در کنار سفره هفت سین بسیاری از ایرانیان نواخته میشود. این قطعه یکی از کارهای به یاد ماندنی استاد علی اکبر مهدی پور دهکردی است.
این اثر ارزشمند که از موسیقی اصیل قوم بختیاری الهام گرفته، در فهرست میراث فرهنگی ناملموس یونسکو به ثبت جهانی رسیده است.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه آشنایی با آکوردهای چهارگانه.
این نوا و آهنگ ویژه، که همزمان با تحویل سال نو پخش میگردد، در سال ۱۳۶۵ در یکی از استودیوهای سازمان صدا و سیما در تهران ضبط شد و از آن زمان تاکنون، هر سال در آستانه بهار از رسانه ملی پخش میشود.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه آکورد چیست؟.
پیش از آنکه موسیقی نوروزنامه ثبت شود، صدای نقارههای میدان توپخانه تهران و حرم امام رضا علیه السلام به عنوان نشانه تحویل سال نو در کشور رواج داشت. همچنین در گذشته، موسیقی نوروز با شلیک توپهای بیخطر «قومپوز» که فقط صدا تولید میکرد، همراه میشد. بعدها بود که نوای سرنا و کرنای “علی اکبر مهدی پور دهکردی” به عنوان نوروزنامه در رادیو ضبط شد و به عنوان نماد موسیقایی سال نو شناخته گردید.
این آهنگ در دستگاه چهارگاه اجرا شده و “علی حیدری” با نواختن دهل، استاد دهکردی را همراهی کرد.
بسیاری از مردم، “علی اکبر مهدی پور” را با موسیقی مقدمه سریال “روزی روزگاری” و همین نوی آغازین سال نو به خاطر میآورند.
استاد دهکردی، هنرمند نوازنده در سبکهای موسیقی مقامی و سنتی بختیاری، با حضور در جشنوارههای گوناگون موسیقی در داخل و خارج از ایران، به چهرهای شناختهشده در این رویدادها تبدیل شد. در جشنواره موسیقی فجر سال ۱۳۶۸ خورشیدی (مصادف با ۱۹۸۹ میلادی)، به عنوان چهره ممتاز برگزیده شد و جایزه خود را از سید محمد خاتمی، که در آن زمان وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بود، دریافت کرد.
توصیه میکنیم این مطلب عصمتالدوله نخستین پیانیست زن ایرانی را حتماً بخوانید.
وفات
سرانجام، آفریننده آن موسیقی به یاد ماندنی نوروز، در ۷۴ سالگی و در سال ۱۳۸۸ از دنیا رفت. او را در بخش هنرمندانِ شهرکرد به خاک سپردند.
روحش شاد و یادش گرامی.
دیدگاهتان را بنویسید