ساز کاخن یکی از سازهای کوبهای محبوب و پرطرفدار است. نوازنده روی این ساز مینشیند و با ضربه زدن به سطح آن، ریتمهای زیبا و جذابی ایجاد میکند. در این نوشته از وبلاگ آنبین، قصد داریم ویژگیهای ساز کاخن را به طور کامل بررسی کنیم. اگر به این ساز علاقهمند هستید، پیشنهاد میکنیم تا پایان این مطلب با ما همراه باشید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، روش صحیح مضراب زدن در سه تار را از دست ندهید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب آشنایی با دیجیریدو ،یک ساز بادی چوبی را بخوانید.
ساز کاخن
این ساز شبیه یک صندلی است که نوازنده روی آن مینشیند و با کوبیدن روی بدنهاش، صدا تولید میکند. کاخن یکی از سازهای مهم در موسیقی اسپانیا به شمار میرود.
نوازندگان روی این ساز کوبهای مینشینند و با کف دست و انگشتان خود، ریتمها و صداهای گوناگونی ایجاد میکنند. از این ساز در سبکهایی مانند موسیقی آفرو-پرویی، فلامینکو و جز استفاده میشود.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً تاریخچه ساخت اولین پیانو را بخوانید.
برای یادگیری پیشرفته، به چند نکته مهم که باید پیش از خرید ساز هنگ درام بدانید مراجعه کنید.
در گذشته، کولیهای اسپانیایی برای همراهی گیتار، روی جعبههای میوه ضربه میزدند. به تدریج، این کار به شکل یک ساز درآمد و در طول زمان به کاخن امروزی تبدیل شد.
بردگان مناطق غرب و مرکز آفریقا که به قاره آمریکا آورده شدند، اصلیترین میراثداران این ساز هستند. امروزه کاخن در سراسر آمریکا، فیلیپین و اسپانیا شناخته شده و نواخته میشود.
عواملی که روی کیفیت صدای کاخن تأثیر میگذارند — مانند زیر و بمی صدا، بلندی صدا، طنین و ویژگیهای منحصر به فرد آن — عبارتند از:
– اندازه و شکل کاخن
– نوع چوب و ضخامت آن در ساخت ساز
– اندازه و جای سوراخ صدا
خصوصیات و ویژگی های ساز
کاخون یک ساز کوبهای است که شبیه یک جعبه مستطیلی عمودی ساخته میشود. بدنه آن از چهار دیواره چوبی با ضخامت حدود ۱٫۳ تا ۱٫۹ سانتیمتر تشکیل شده است. این ساز به طور کلی از پنج بخش اصلی تشکیل میشود. مهمترین قسمت آن، صفحه جلویی است که تاپا نام دارد و معمولاً از جنس تخته سهلا ساخته میشود.
صفحه تاپا اغلب از چوب درختانی مانند گیلاس، ماهون یا افرو ساخته میشود، در حالی که بقیه بخشهای کاخون از چوب درختان صنوبر یا کاج تهیه میشوند. روی صفحه جلویی، کنار آن یا حتی روی صفحه پشتی، یک سوراخ صدا تعبیه میشود تا صدا از آن خارج شود.
در داخل ساز، از قطعاتی مانند پایههای پلاستیکی یا لاستیکی، فنرهای مختلف و سیمهای گیتار استفاده شده که مسئول ایجاد صداهای تیز و زنگدار هستند.
برای نواختن کاخون، از ابزارهای مختلفی که برای درامز و سایر سازهای کوبهای به کار میروند نیز میتوان استفاده کرد؛ مانند مَلِتها، استیکها و براشها.
عواملی که بر کیفیت صدای کاخون تأثیر میگذارند — مانند زیر و بمی صدا، بلندی و طنین آن — عبارتند از: اندازه و جای سوراخ صدا، جنس چوب و ضخامت آن و در نهایت، اندازه و شکل کلی ساز.
همچنین خوب است بدانید که جنس صفحه تاپا، با توجه به سلیقه سازنده یا درخواست مشتری میتواند متفاوت باشد و این موضوع به طور مستقیم روی کیفیت نهایی صدای ساز اثرگذار است.
کاخن در دو نوع ثابت و رگلاژی وجود دارد
این ساز در دو نوع اصلی تولید میشود: کاخنهای معمولی و کاخنهای قابل تنظیم. هر دو مدل در اصل یک جعبه چوبی هستند.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب اردشیر کامکار ،رونق دهنده هنر کمانچه نوازی معاصر را بخوانید.
کاخن معمولی با اینکه داخلش فنر یا سیم گیتار دارد، اما امکان تغییر صدا را به شما نمیدهد و فقط یک نوع صدا از آن بیرون میآید.
اما کاخن قابل تنظیم، با وجود داشتن همان قطعات داخلی، این قابلیت را دارد که صدایش را عوض کنید. در نوعی که سیم دارد، میتوانید مانند گیتار آن را کوک کنید تا صداهای زیر و بم مختلفی تولید کند. در نوع فنردار هم با شل یا سفت کردن فنرها، میتوانید میزان صدای چوبی آن را کنترل کنید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، شهرام ناظری ، شوالیه آواز ایران را از دست ندهید.
پرلِکسی کاخن
پرلکسی یک گونه تازه از ساز کاخون است که از مادهای به نام پلکسیگلاس ساخته میشود. این ساز در مقایسه با کاخون معمولی، صدای پرحجمتری تولید میکند و همچنین اندازهاش بزرگتر و وزنش بیشتر است.
نکته جالب این است که صفحه چوبی روی ساز (تاپا) به طور کامل به بدنه آن متصل نیست، بلکه تنها در چند نقطه به کاخون وصل شده است. این ویژگی باعث میشود وقتی به صفحه ضربه میزنید، صدایی همراه با لرزش و موجدار به گوش برسد.
دیدگاهتان را بنویسید