ملودیکا شبیه یک ارگ کوچک است که با دمیدن در آن نواخته میشود. اگر بخواهیم سادهتر بگوییم، این ساز شبیه ترکیبی از سازدهنی و پیانو است؛ هم کوچک است و هم به راحتی قابل حمل. ملودیکا در گروه سازهای بادی زبانهدار، مانند سازدهنی، جای میگیرد. اگرچه این ساز تاریخچه خیلی طولانی ندارد، اما خیلی زود بین نوازندگان و موسیقیدانان محبوبیت پیدا کرد. در ادامه با این ساز جذاب بیشتر آشنا خواهید شد.
برای مطالعه بیشتر، به زندگینامه حسین گلگلاب،شاعر ترانه ای ایران سری سر بزنید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً تاثیر موسیقی بر درک ریاضی را بخوانید.
نواختن ملودیکا
نواختن و کنترل نتها با ملودیکا، در مقایسه با سازدهنی پیچیدهتر است. معمولاً این ساز را با دست چپ نگه میدارند، چرا که طراحی آن برای افراد راستدست است. ملودیکا در دسته سازهای بادی قرار میگیرد و صدای آن با فوت کردن هوا در آن و همزمان فشار دادن کلیدهایش تولید میشود. هنگام نواختن، نوازنده ساز را با یک دست نگه میدارد، به طوری که یک دست در پشت ساز قرار میگیرد و دست دیگر وظیفه نواختن و فشار دادن کلیدها را بر عهده دارد.
تاریخچه ساز ملودیکا
ملودیکا برای اولین بار در کشور ایتالیا و به دست فردی به نام آندری بورل ساخته شد. در آن زمان، نام این ساز کلاویتا بود. اما شکل امروزی و مدرن ملودیکا در سال ۱۹۵۰ توسط شرکت هوهنر ارائه شد و از آن پس، همه آن را با نام ملودیکا میشناسند.
در دهه ۱۹۶۰ نوازندگان بسیاری شروع به استفاده از این ساز کردند. یکی از آنها استیو رایش بود و پس از آن نیز هنرمندان سرشناسی مثل فیل مور در آلبوم هرمتو پاسکول از ملودیکا استفاده کردند.
در ایران نیز گفته میشود نخستین بار سامان احتشامی، پیانیست شناختهشده ایرانی، این ساز را به عنوان یک ساز اصلی به مردم معرفی کرد.
انواع ملودیکا
این ساز بر اساس دامنهی صوتی که دارد، به شکلهای مختلفی دستهبندی میشود.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب آهنگساز جنگ ستارگان کیست ؟ را بخوانید.
سوپرانو و آلتو
ملودیکاهای سوپرانو و آلتو در مقایسه با بقیه مدلها، صدای رساتر و زیرتری دارند. برخی از ملودیکاها به شکلی ساخته شدهاند که بتوان با هر دو دست روی آن نواخت. در این نوع ساز، معمولاً کلیدهای سفید با دست راست و کلیدهای مشکی با دست چپ نواخته میشوند.
تنور
صدای ساز ملودیکای تنور، از ملودیکای سوپرانو کمی بمتر است. روش نواختن آن هم به این شکل است که نوازنده با دست راستش روی صفحه کلید (کیبورد) نواخته و با دست چپ، دسته پشتی ساز را نگه میدارد. اگر نوازنده بخواهد این ساز را مانند مدلهای سوپرانو و آلتو با هر دو دست بنوازد، میتواند یک لوله پلاستیکی به آن وصل کند.
باس
در میان انواع ساز ملودیکا، ملودیکای باس عمیقترین و بمترین صدا را تولید میکند. این نوع از ملودیکا، از جمله نادرترین و پرهزینهترین مدلهای این ساز به شمار میرود.
آکوردینا
ملودیکای آکوردینا یک نوع قدیمیتر از این ساز است که معمولاً از چوب یا فلز ساخته میشود. در این مدل، به جای صفحهکلید معمولی، از دکمههایی برای نواختن نتها استفاده میشود. دکمههای این ساز اغلب فلزی هستند، ولی در انواع ارزانقیمتتر، ممکن است از پلاستیک ساخته شده باشند.
ملودیکا
ساز ملودیکا با اسمهای مختلفی در بازار وجود دارد. برخی از این نامها عبارتاند از: ملودیون، تریولا، ملودیا، پیانیکا، ملودی هورن، دیامونیکا، پیانتا و کالویتا.
دیدگاهتان را بنویسید