در اجرای گروهی موسیقی، یکی از موضوعات مهم و تأثیرگذار، چگونگی قرارگیری نوازندگان است. احتمالاً متوجه شدهاید که در گروههای موسیقی، نوازندگان به شکلهای مشخصی کنار هم قرار میگیرند. این نوع چیدمان باعث میشود تا صدای سازها بهتر و رساتر به گوش شنونده برسد. در ادامه این مطلب از وبلاگ آنبین، با اصول و نکات کلیدی برای چینش و ترکیب سازها در گروههای نوازی بیشتر آشنا خواهید شد.
ترکیب بندی و چینش سازها در گروه
چیدمان و نحوه استفاده از قابلیتهای هر ساز در کنار دیگر سازها، موضوعی است که در موسیقی ایران کمتر مورد توجه قرار گرفته است. برخلاف آنچه بسیاری فکر میکنند، جایگاه نشستن نوازندگان در یک اجرا، تنها بر اساس سلیقه شخصی نیست، بلکه از قاعدهای به نام «چینش از بم به زیر» پیروی میکند.
برای یادگیری پیشرفته، به موسیقی کانتری چیست ؟ مراجعه کنید.
مقاله کوک فیثاغورثی چیست؟ حاوی اطلاعات جامعی است.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً آشنایی با ساز شنگ ،ساز سنتی چینی را بخوانید.
انتخاب مکان مناسب برای هر ساز در سالن، با توجه به فرکانس صدایی که تولید میکند، بسیار مهم است. برای نمونه، ساز سنتور که از نظر فرکانس، یکی از زیرترین صداها را دارد و معمولاً نقش ملودی را اجرا میکند، بهتر است در قسمتهای کناری سالن قرار گیرد. در مقابل، اگر سازهای بمصدا در جای نامناسبی قرار بگیرند، میتوانند کل ساختار موسیقی را تحت تأثیر قرار دهند و بخشهای اصلی و پسزمینه اثر را کاملاً محو کنند.
انتخاب جایگاه ساز و نوازنده
در چیدمان صحنه، باید به جهت پخش صدای ساز هم دقت کرد. برای نمونه، صدای سنتور بیشتر به سمت بالا و اطراف پخش میشود، در حالی که صدای تار به سمت روبرو حرکت میکند. بنابراین، نحوهی قرارگیری سازها بستگی به عوامل مختلفی دارد؛ مثل اینکه آیا اجرا به صورت ساده است یا با ضبط صدا انجام میشود، یا اینکه معماری و آکوستیک سالن چگونه است.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً آشنایی با استاد محمد نوری، خالق ترانه های ماندگار ایرانی را بخوانید.
موضوع مهم دیگر در تکمیل چیدمان، نشستن نوازندگان به شکل دایرهای است. اگرچه چینش ردیفی و خطی در اجراهای موسیقی ایرانی همیشه مرسوم بوده، اما در اصول نوازندگی گروهی، هیچ گروه موسیقی به صورت خطی تعریف نمیشود. دلیل این کار، فراهم کردن فضایی مناسب برای برقراری ارتباط چشمی بین نوازندگان و آسانتر کردن هماهنگی میان آنهاست.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً سبک نیو ایج، سبکی با کاربردهای درمانی! را بخوانید.
معماری آکوستیک بنا
شکل و ابعاد سالن کنسرت، از اولین چیزهایی است که پیش از برگزاری یک برنامه موسیقی باید به دقت بررسی شود. در فیزیک، امواج صدا در یک فضای بسته، مسیرهای زیادی را از منبع صدا به سمت شنونده طی میکنند. وقتی این امواج به دیوارها یا سقف برخورد میکنند، شکسته میشوند و بخشی از صدا با قدرت کمتر، در جهتی دیگر بازتاب پیدا میکند. در این فرآیند، بسته به جنس مصالح به کار رفته در ساختمان، مقداری از انرژی صدا جذب سطوح شده و از بین میرود. این بازتاب و پخش صدا، آنقدر ادامه پیدا میکند که انرژی صوت کاملاً تمام شود و صدا در فضا پخش گردد. در طراحی سالنهای مخصوص ارکستر، تمام زوایا و سطوح را با دقت محاسبه میکنند تا بازتاب صداها به خوبی با هم ترکیب شوند. هدف این است که نغمههای مختلف در کنار چیدمان مناسب سازها، در نهایت به یک هارمونی زیبا و هماهنگ تبدیل شوند.
توصیه میکنیم حتماً مقاله سیما بینا، نخستین زنی که در تالار وحدت کنسرت اجرا کرد را مطالعه کنید.
دیدگاهتان را بنویسید