گاهی پیش میآید که یک مشکل کوچک، آنقدر بزرگ و پیچیده نشان داده میشود که آدم را میترساند. این ضربالمثل دقیقاً اشاره به همین موقعیت دارد.
در گذشته، در هر روستا یا محلهای یک کدخدا وجود داشت که رئیس و مسئول حل مشکلات بود. حالا فرض کنید کسی یک مشکل بسیار ساده و پیش پا افتاده داشت. به جای اینکه خودش آن را به راحتی حل کند، یا به فردی معمولی مراجعه کند، اطرافیان مشکل را به شکل عجیبی بزرگنمایی میکردند. آنها میگفتند: “این که کاری نیست! برای حل این موضوع باید مستقیماً به خود کدخدا مراجعه کنی!”
این کار دو نتیجه داشت: اول اینکه آن شخص سادهلوح، از همان ابتدا دچار ترس و نگرانی میشد. دوم اینکه برای یک مسئله کوچک، به دنبال بزرگترین مقام میگشت و خودش را به زحمت میانداخت.
پس مفهوم اصلی این ضربالمثل این است:
**برای مشکلات کوچک، به دنبال راهحلهای ساده و افراد معمولی بگرد. هر مسئلهای را با بزرگترین و پیچیدهترین روش حل نکن. گاهی کارها از آنچه فکر میکنی سادهتر است و نیاز به مراجعه به “کدخدا” ندارد.**
این مثل به ما یادآوری میکند که در برخورد با مسائل، تعادل را حفظ کنیم و برای هر چیز کوچکی، خود را به دردسر نیندازیم.
در این نوشته، به بررسی معنی و مفهوم یکی از ضربالمثلهای کهن و پرمعنی ایرانی میپردازیم. با ما همراه باشید.
یکی را به ده راه نمی دادند سراغ کدخدا را می گرفت یعنی چه؟
۱- وقتی کسی در نظر دیگران ارزش و اعتباری ندارد، هر چقدر هم درخواست کند فایدهای ندارد. در چنین مواقعی میگویند: “اگر کسی را به ده راه نمیدادند، به سراغ کدخدا میرفتند.”
۲- این ضربالمثل اشاره به پافشاری و درخواست بیجایی دارد که فردی بدون داشتن هیچ جایگاه و احترامی، انتظار دارد به خواستهاش برسد.
۳- فرض کنید یکی از هممحلهایهایتان مراسم عروسی برگزار کرده و همسایهی بداخلاقتان را که با او مشکل دارد، دعوت نکرده است. شب عروسی، آن همسایه با گستاخی پیش شما میآید و دربارهی شام عروسی میپرسد! در این شرایط میتوان این ضربالمثل را برایش به کار برد؛ چون هیچکس حتی حاضر نیست به او اجازهی حضور در مراسم را بدهد، چه برسد که در مورد غذا با او صحبت کند!
۴- معنایش این است که وقتی دیگران تو را به رسمیت نمیشناسند، اصرار و التماس نکن.
اگر دوست دارید با ضربالمثلهای فارسی آشنا شوید، کافیست روزی پنج دقیقه وقت بگذارید و ده ضربالمثل جدید یاد بگیرید.
ضربالمثلهای معروف فارسی
نظر شما درباره این ضربالمثل چیست؟
اختصاصی-آنبین
دیدگاهتان را بنویسید